Dat kleine opstapje van je woonkamer naar het balkon, waar je al jaren overheen stapt zonder erbij te denken, verdwijnt uit nieuwbouwwoningen. Sinds 1 januari 2026 mag de drempel naar een balkon, tuin of andere verplichte buitenruimte in nieuwbouw nog maar twee centimeter hoog zijn. Een piepkleine aanpassing op papier, maar een die de manier waarop architecten de overgang tussen binnen en buiten ontwerpen echt verandert.
Het is zo'n regel die je als koper of huurder waarschijnlijk niet eens opmerkt, tot je hem een keer mist. En dat is precies het punt.
Wat er precies verandert
De regel staat in artikel 4.182 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), de opvolger van het oude Bouwbesluit. Voor de woonfunctie in nieuwbouw geldt een drempeleis van 0,02 meter op de route tussen je woonkamer of slaapkamer en de toegang tot een verplichte buitenruimte, zoals een balkon, loggia, tuin of dakterras. Is het hoogteverschil groter dan die 2 centimeter, dan moet er een hellingbaan komen, meldt het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO), de uitvoeringsorganisatie van de Rijksoverheid voor omgevingsregels. Lees de volledige regel op iplo.nl.
Belangrijk detail: het hoogteverschil wordt gemeten vanaf de vloer met aankleding, dus inclusief de laag die je er straks op legt. Komt er in de bouwaanvraag al een vloerafwerking voor, dan telt die mee in de meting. Een dikke tegel of een verhoogde houten vlonder op het balkon kan dus letterlijk het verschil maken tussen wel of niet voldoen aan de eis.
Waarom deze drempel er juist nu uit moet
De eis komt niet uit het niets. Volgens Volkshuisvesting Nederland, het platform van het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, is het doel dat ook mensen in een rolstoel zelfstandig gebruik kunnen maken van de aangrenzende buitenruimtes. Zie de toelichting van Volkshuisvesting Nederland. Een opstapje van tien of vijftien centimeter, zoals je in veel bestaande huizen nog tegenkomt, is voor een rolstoelgebruiker al snel een onneembare horde.
Het is onderdeel van een breder patroon in de bouwregelgeving: dezelfde grens van 2 centimeter staat in het Bbl ook al voor de hoofdtoegang van een woning (artikel 4.182, lid 2) en de toegang tot een verplichte buitenberging (lid 4), meldt IPLO. Nieuw per 1 januari 2026 is dat die grens nu ook specifiek is vastgelegd voor de route naar de buitenruimte zelf, schreef Wesley van den Hoeven van Nieman Raadgevende Ingenieurs op vakplatform Omgevingsweb op 18 december 2025. De bouwwereld werkt zo stapsgewijs aan een huis waar je, in welke levensfase dan ook, gewoon naar buiten kunt zonder te hoeven klimmen.
Dakterrassen zijn de lastigste opgave
Niet elke buitenruimte is even makkelijk drempelloos te maken. Juist bij dakterrassen is het voldoen aan deze eis volgens Van den Hoeven niet altijd een eenvoudige opgave. Een dakterras ligt vaak op een dakconstructie met een eigen waterdichting, isolatie en afschot richting de afvoer, en al die lagen samen duwen de vloer vanzelf omhoog ten opzichte van de binnenvloer. Een architect moet dan creatief worden met verzonken drempels, aangepaste vloerconstructies of een iets lagere opbouw van het binnenste gedeelte van de woning.
Bij een gewone tuin of begane-grondbalkon is het probleem kleiner, maar ook daar verschuift er wel iets in het ontwerp. Een terras dat je nu overweegt op te hogen met klinkers of een vlonder, zoals veel mensen doen bij een vergunningvrije aanbouw, moet in nieuwbouw dus al vanaf de oplevering rekening houden met die maximale 2 centimeter.
Wat dit betekent als je nu een huis koopt of verbouwt
Koop je een nieuwbouwwoning die na 1 januari 2026 is aangevraagd, dan mag je ervan uitgaan dat de drempel naar je balkon of tuin aan de eis voldoet. Bij een bestaande woning geldt de regel niet automatisch, daar blijft het opstapje gewoon staan tot je zelf verbouwt. Twijfel je of je eigen verbouwing onder de nieuwbouwregels valt, bijvoorbeeld bij een mantelzorgwoning in de tuin of een uitbouw aan de achterkant, dan is dat precies het soort detail waar je de gemeente of je aannemer op tijd naar moet vragen.
Voor wie zelf (ver)bouwt, is het ook een kans. Een drempelloze overgang maakt een huis niet alleen toegankelijker voor een rolstoel, maar ook praktischer met een kinderwagen, een boodschappenkrat of gewoon wanneer je ouder wordt en een drempel op een dag een reëel valrisico wordt. Steeds meer architecten nemen dat nu al mee als standaard, ook buiten de nieuwbouwplicht om. Dat past bij een trend die je ook ziet bij grotere ingrepen zoals het splitsen van een woning in twee zelfstandige wooneenheden, waar toegankelijkheid steeds vaker vanaf de tekentafel wordt meegenomen in plaats van er later overheen gedacht.
Dit zie je straks terug in je eigen huis
De komende jaren verdwijnt het opstapje naar buiten langzaam uit het straatbeeld van nieuwe woonwijken. Niet met een groot gebaar, maar in de details: een iets dikkere vloerconstructie bij de balkondeur, een verzonken drempelprofiel, een tuinpad dat vloeiend overgaat in de woonkamervloer. Het is het soort verandering die je als bewoner niet ziet gebeuren, maar die je wel voelt zodra je met een rollator, een kinderwagen of gewoon met je handen vol boodschappen naar buiten loopt. En dat is precies waarom deze piepkleine regel groter is dan hij lijkt.