Het kabinet wees op 1 september 2026 vijf plekken in Nederland aan waar de komende jaren in hoog tempo wordt gebouwd. Samen leveren deze locaties 30.000 huizen op, goed voor zo'n 60.000 woningzoekenden. Geen vaag toekomstplan met een jaartal ergens ver weg, maar een concrete lijst met steden, wijken en aantallen. Nieuwsgierig of jouw regio erbij zit? Dit zijn de vijf plekken, en wat je er de komende jaren realistisch van kunt verwachten.
Welke vijf plekken het worden
Minister Elanor Boekholt-O'Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening maakte de locaties bekend. Het gaat om Deventer, waar Centrum, Schil en Keizerslanden samen circa 5.000 tot 6.000 woningen krijgen, Haarlem Schalkwijk met eveneens 5.000 tot 6.000 woningen, Leeuwarden Middelsee-Spoordok met circa 6.000 woningen, Maastricht Spoorzone met de grootste opgave van circa 8.000 woningen, en Weert Spoorzone met circa 5.000 woningen. Later dit jaar volgt een tweede ronde met nog eens vijf grootschalige locaties, dus de teller loopt de komende maanden verder op.
Waarom juist deze steden
Kijk je naar de namen, dan valt iets op: drie van de vijf plekken hebben Spoorzone of Spoordok in hun naam. Dat is geen toeval. Bouwen rond bestaande stations betekent dat er geen nieuwe infrastructuur bij hoeft en dat bewoners meteen op de fiets of trein naar hun werk kunnen. Grond bij het spoor ligt bovendien vaak al in handen van de overheid of ProRail, wat de aankoopprocedure versnelt en juridisch getouwtrek scheelt. Onder de Omgevingswet mogen gemeenten rond stations ook makkelijker hoger bouwen dan in de rest van de wijk, wat helpt om op een relatief klein kavel toch duizenden woningen kwijt te kunnen. Dezelfde logica zie je terug bij transformatieprojecten waarbij een oud kantoorpand plaats maakt voor woningen: binnenstedelijk bouwen op grond die al bebouwd of ontsloten is, gaat een stuk sneller dan een complete nieuwe wijk uit een weiland stampen.
Waar het miljard euro naartoe gaat
De Rijksoverheid trekt jaarlijks 1 miljard euro uit om de bouw van betaalbare huizen te versnellen, zo blijkt uit de officiële bekendmaking van het ministerie. Dat geld gaat naar precies de projecten die zonder subsidie financieel niet uitkunnen: denk aan de kosten voor bodemsanering op voormalige spoorterreinen, geluidswering langs het spoor of de aanleg van groen en speelruimte die een projectontwikkelaar anders zou schrappen. Zonder die bijdrage bleven veel van deze locaties op de plank liggen, ondanks de woningnood. Het past bij een trend die je ook terugziet bij de nieuwe subsidies voor verduurzaming: de overheid stuurt steeds gerichter bij op plekken waar de markt het zelf niet oplost.
Hoe deze wijken er straks uitzien
Reken niet op rijtjeshuizen zoals je die uit de jaren tachtig kent. Modulaire bouw is wereldwijd al goed voor een kwart van alle nieuwe woningbouw en levert gemiddeld 30 tot 50 procent tijdwinst op tegenover traditioneel bouwen. Verwacht dus compacte, vaak gestapelde woningen die grotendeels in de fabriek in elkaar worden gezet en pas op locatie worden samengevoegd, zoals ook te zien is bij de groeiende groep nieuwbouwhuizen die rechtstreeks uit de fabriek komen. Spoorzones lenen zich bovendien goed voor gemengde bebouwing: woningen boven winkels of kantoren, met een plint die overdag levendig blijft in plaats van een saaie slaapwijk. Ook energieprestatie krijgt een standaardplek in het bestek, van zonnepanelen tot warmtepompaansluitingen, zodat deze wijken niet over tien jaar alsnog op de schop moeten. Dat sluit aan bij een bredere verschuiving waarbij nieuwbouwhuizen sowieso compacter worden, simpelweg omdat er op deze binnenstedelijke kavels minder ruimte is dan op een uitleglocatie in de wei.
Wanneer je echt de sleutel krijgt
Hier zit de adder onder het gras. Tussen een bouwvergunning en de dag dat jij de sleutel krijgt, zit gemiddeld meer dan twee jaar. De vijf locaties zijn nu pas aangewezen, wat betekent dat bestemmingsplannen nog moeten worden aangepast, bezwaarprocedures doorlopen en aannemers gecontracteerd. De eerste paal gaat dus niet morgen de grond in. Wie nu al op zoek is naar een nieuwbouwwoning in Deventer, Haarlem, Leeuwarden, Maastricht of Weert, moet rekening houden met een wachttijd van meerdere jaren voordat de eerste woningen daadwerkelijk worden opgeleverd. Ter vergelijking: het Economisch Instituut voor de Bouw verwacht dat heel Nederland dit jaar op zo'n 80.000 opgeleverde nieuwbouwwoningen uitkomt, terwijl het kabinet eigenlijk naar 100.000 per jaar toe wil. Deze vijf locaties zijn dus een duw in de goede richting, geen wondermiddel dat de wachtlijsten in één klap oplost.
Wat dit voor jouw zoektocht betekent
Woon je in een van deze vijf regio's en overweeg je te wachten op nieuwbouw, dan is dit het moment om je in te schrijven bij de gemeente of een projectontwikkelaar in de gaten te houden. Wie er als eerste bij is, heeft de beste keuze uit woningtype en positie in het gebouw, van hoekwoning tot bovenwoning met balkon op het zuiden. En staat jouw stad er nu niet bij? Later dit jaar volgen nog vijf extra locaties, dus de kans dat jouw regio alsnog aan de beurt komt, is reëel.